Thị trường năng lượng thế giới bước vào tuần giao dịch mới với cơn địa chấn mạnh mẽ khi giá dầu Brent chính thức phá vỡ ngưỡng kháng cự tâm lý 90 USD/thùng vào phiên sáng thứ Hai, ngày 20/07/2026. Sự leo thang của các cuộc tấn công quân sự trực diện giữa quân đội Mỹ và Iran trong suốt dịp cuối tuần qua đã làm tê liệt tuyến đường vận tải huyết mạch qua eo biển Hormuz, xóa sạch nỗ lực hạ nhiệt trước đó và phủ bóng đen lên triển vọng kinh tế toàn cầu.
Bảng giao dịch năng lượng thế giới trong phiên sáng thứ Hai chứng kiến làn sóng mua hoảng loạn bao trùm toàn bộ thị trường ngay khi mở cửa. Tâm lý lo ngại rủi ro nguồn cung thắt chặt ở mức nghiêm trọng nhất kể từ đầu năm đã kích hoạt dòng tiền đầu cơ đổ mạnh vào các vị thế mua ròng:
Giá dầu Brent (Biển Bắc): Kỳ hạn giao tháng 9 tăng vọt hơn 3,2%, giao dịch quanh ngưỡng 91,40 USD/thùng vào sáng thứ Hai. Đây là mức giá cao nhất của dầu chuẩn quốc tế được ghi nhận kể từ giữa tháng 6.
Giá dầu WTI (Mỹ): Hợp đồng dầu thô ngọt nhẹ của Mỹ cũng tăng tốc dữ dội, áp sát mốc 85 USD/thùng trong các giờ giao dịch đầu tuần.
Đà bứt phá không phanh này đánh dấu mức hồi phục ngoạn mục gần 30% của giá dầu thô so với mức đáy khoảng 71 USD được thiết lập vào đầu tháng 7/2026. Trước đó, thỏa thuận ngừng bắn tạm thời đạt được vào ngày 17/06 đã giúp khơi thông eo biển Hormuz, kéo giá dầu từ đỉnh 107 USD xuống mức đáy trên. Tuy nhiên, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố chấm dứt thỏa thuận này vào ngày 08/07, "phần bù rủi ro chiến tranh" đã quay trở lại với cường độ tàn khốc hơn. Chỉ riêng trong tuần giao dịch trước, giá dầu thô thế giới đã ghi nhận mức tăng lũy kế lên tới 14%.
Căng thẳng địa chính trị vùng Vịnh đã chính thức vượt ra khỏi các đợt đụng độ cục bộ và chuyển sang trạng thái đối đầu quân sự toàn diện. Quân đội Mỹ đã tiến hành các đợt không kích oanh tạc dữ dội vào sâu trong lãnh thổ Iran liên tiếp tám đêm trong suốt tuần qua.
Song song với đòn quân sự, Washington đã thực hiện lệnh phong tỏa hải quân toàn diện nhắm vào các cảng xuất khẩu dầu chủ lực của Iran. Đáp trả hành động này, Tehran chính thức tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz đối với mọi phương tiện giao thông vận tải quốc tế, ngoại trừ các tàu thương mại đã được chính phủ Iran cấp phép đặc biệt.
Tình hình càng trở nên hỗn loạn khi xung đột bắt đầu lan rộng và gây tổn hại nghiêm trọng đến các cơ sở hạ tầng dân sự lân cận. Theo hãng tin Al Jazeera, giới chức Kuwait xác nhận các đòn tấn công trả đũa bằng tên lửa và máy bay không người lái của Iran đã đánh trúng một cơ sở sản xuất điện và một nhà máy cấp nước lớn của nước này tới hai lần trong vòng hai ngày cuối tuần qua. Việc hạ tầng dịch vụ công ích vùng Vịnh bị nhắm mục tiêu trực tiếp cho thấy nguy cơ một cuộc chiến tranh toàn diện đang hiển hiện rõ ràng hơn bao giờ hết.
Sự quay đầu tăng giá nhanh chóng của dầu thô ngay lập tức phả hơi nóng vào bức tranh kinh tế vĩ mô của nước Mỹ.
Trước khi chiến sự bùng nổ trở lại, báo cáo từ Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) cho thấy chỉ số giá tiêu dùng tại quốc gia này đã giảm 0,4% trong tháng 6 – mức giảm theo tháng mạnh nhất kể từ tháng 04/2020. Kết quả khả quan này chủ yếu nhờ vào việc chi phí năng lượng trong tháng 6 giảm sâu 5,7%.
Tuy nhiên, với việc giá dầu Brent một lần nữa vượt mốc 90 USD và dầu WTI neo cao sát mốc 85 USD, mọi thành quả kiềm chế lạm phát của Washington đang đứng trước nguy cơ bị xóa sổ hoàn toàn. Làn sóng lo ngại về việc lạm phát quay trở lại đã khiến các nhà đầu tư thay đổi căn bản kỳ vọng vào chính sách tiền tệ. Trên thị trường tài chính, các cuộc thảo luận của giới phân tích đã đột ngột đảo chiều từ thời điểm Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất sang việc liệu cơ quan này có phải thực hiện thêm các đợt tăng lãi suất mới để kiềm chế giá cả hay không.
Nỗi sợ hãi lạm phát quay lại và kịch bản Fed duy trì chính sách thắt chặt tiền tệ kéo dài đã tạo ra một đợt bán tháo lớn trên thị trường tài chính toàn cầu:
Thị trường trái phiếu biến động: Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã nhanh chóng nhảy vọt lên mức 4,55%, áp sát đỉnh cao nhất trong vòng hai tháng qua khi các nhà đầu tư tháo chạy khỏi thị trường nợ.
Chứng khoán và tài sản rủi ro đỏ lửa: Áp lực từ lợi suất trái phiếu tăng cao đã đè nặng lên nhóm cổ phiếu công nghệ, kéo các chỉ số chứng khoán Mỹ lao dốc mạnh.
Thị trường crypto chịu áp lực bán tháo: Bitcoin (BTC) và hàng loạt đồng tiền mã hóa lớn khác đồng loạt chịu mức giảm sâu khi dòng tiền rút khỏi các kênh đầu tư rủi ro cao để tìm kiếm sự trú ẩn an toàn tại đồng USD.
Giới phân tích vĩ mô nhận định, chừng nào eo biển Hormuz chưa được khơi thông hoàn toàn và Mỹ - Iran chưa đạt được các đồng thuận ngoại giao tối thiểu, thị trường năng lượng sẽ tiếp tục là mồi lửa giữ cho chi phí sản xuất toàn cầu ở mức cao kỷ lục, gián tiếp trì hoãn mọi nỗ lực hạ lãi suất của các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới.